Η πρώτη μέρα με τα σιδεράκια: Τι να περιμένεις και πώς να νιώσεις άνετα

Η πρώτη μέρα με σιδεράκια είναι μια ξεχωριστή στιγμή για κάθε ασθενή. Είναι η αρχή μιας διαδρομής που οδηγεί σε ένα πιο υγιές και όμορφο χαμόγελο. Για πολλούς, η ιδέα των ακίνητων ορθοδοντικών συσκευών μπορεί να προκαλεί άγχος ή απορίες, όμως στην πραγματικότητα η εμπειρία της πρώτης ημέρας είναι πολύ πιο απλή από όσο φαντάζονται.

Η διαδικασία: Πιο απλή απ’ ό,τι φαντάζεστε

Η τοποθέτηση είναι μια ανώδυνη και μεθοδική διαδικασία. Δεν χρειάζεται να ανησυχείτε για ενοχλήσεις κατά τη διάρκεια του ραντεβού. Αρχικά, καθαρίζουμε σχολαστικά τα δόντια. Στη συνέχεια, εφαρμόζουμε μια ειδική “κόλλα” και τοποθετούμε ένα-ένα τα αγκύλια (τα γνωστά “τετραγωνάκια”) πάνω στα δόντια. Τέλος, περνάμε το σύρμα που τα ενώνει και το ασφαλίζουμε με λαστιχάκια.

Η όλη διαδικασία διαρκεί περίπου μία ώρα και είναι ανώδυνη. Θα νιώσετε μόνο μια ελαφριά πίεση.

Τι να περιμένετε τις πρώτες ώρες και μέρες

  1. Η αίσθηση της πίεσης: Μόλις φύγετε από το ιατρείο, τα δόντια σας θα αρχίσουν σιγά-σιγά να νιώθουν μία πίεση, ένα “σφίξιμο”. Αυτό δείχνει ότι η θεραπεία έχει ξεκινήσει και τα δόντια αρχίζουν να μετακινούνται! Αυτή η αίσθηση κορυφώνεται συνήθως 24-48 ώρες μετά την τοποθέτηση.
  2. Ευαισθησία: Μπορεί να αισθανθείτε ότι τα δόντια σας είναι ευαίσθητα. Είναι απολύτως φυσιολογικό και προσωρινό.
  3. Τα “εσωτερικά” μάγουλα και τα χείλη: Θα χρειαστεί λίγος χρόνος για να συνηθίσετε την αίσθηση των αγκυλίων στα χείλη και στα μάγουλα. Μπορεί να εμφανιστούν κάποιες μικρές αμυχές ή εξελκώσεις, ειδικά αν έχετε ευαίσθητους ιστούς.

Ο απόλυτος οδηγός για την πρώτη εβδομάδα

Για να διανύσετε αυτή την αρχική περίοδο όσο το δυνατόν πιο ομαλά, ακολουθήστε τις παρακάτω οδηγίες:

  • Ορθοδοντικό κερί: Θα σας δώσουμε οπωσδήποτε ορθοδοντικό κερί. Μην το φυλάξετε στο συρτάρι! Αν κάποιο σημείο του σύρματος ή του αγκυλίου σας ενοχλεί, κόψτε ένα κομματάκι κερί, ζεστάνετέ το ελαφρώς με τα δάχτυλά σας και “κολλήστε” το πάνω στο σημείο που τραυματίζει. Λειτουργεί ως προστατευτικό μαξιλαράκι.
  • Διατροφή: Τις πρώτες 2-3 μέρες, προτιμήστε μαλακές τροφές όπως γιαούρτι, σούπες (όχι καυτές), πουρές πατάτας, μαλακά ζυμαρικά, ώριμες μπανάνες, παγωτό (η χαμηλή θερμοκρασία ανακουφίζει την πίεση!), αυγά, κρέμα. Αποφύγετε τα σκληρά, τραγανά και κολλώδη φαγητά όπως ξηρούς καρπούς, πατατάκια, τσίχλες.
  • Ανακούφιση από τον πόνο: Αν η ενόχληση είναι έντονη, μπορείτε να πάρετε ένα απλό παυσίπονο.
  • Στοματική υγιεινή: Τώρα, το βούρτσισμα γίνεται πιο σημαντικό από ποτέ. Θα σας δείξουμε τη σωστή τεχνική, αλλά να θυμάστε: βούρτσα με μαλακές τρίχες, μεσοδόντιο βουρτσάκι ανάμεσα στα δόντια και στοματικό διάλυμα με φθόριο. Αφιερώστε λίγο παραπάνω χρόνο, για να απομακρύνετε όλες τις τροφές.

Η ψυχολογία της πρώτης μέρας

Η πρώτη μέρα (και η πρώτη εβδομάδα) είναι η πιο δύσκολη φάση για τους περισσότερους ασθενείς. Μετά τις πρώτες 7–10 μέρες, τα περισσότερα παιδιά και ενήλικες λένε: «Δεν καταλαβαίνω πια ότι έχω σιδεράκια!». Το στόμα σας μαθαίνει πολύ γρήγορα να συνυπάρχει με τους ορθοδοντικούς μηχανισμούς.

Θυμηθείτε: Τα «σιδεράκια» είναι ένα σήμα κατατεθέν της φροντίδας που δείχνετε για τον εαυτό σας, ένα προσωρινό “εργαλείο” που θα σας χαρίσει ένα υγιές, υπέροχο χαμόγελο για όλη σας τη ζωή.

Μην ξεχνάτε ότι είμαστε πάντα δίπλα σας. Μην διστάσετε να επικοινωνήσετε μαζί μας για οποιαδήποτε απορία ή ανησυχία.

Η ΟΔΟΝΤΟΒΟΥΡΤΣΑ ΣΤΗΝ ΟΡΘΟΔΟΝΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ

Ένα σημαντικό θέμα που απασχολεί τους γονείς των ορθοδοντικών ασθενών είναι η στοματική υγιεινή των παιδιών τους. Μία συνηθισμένη ερώτηση στο ορθοδοντικό ιατρείο είναι: «Μήπως πρέπει να αγοράσω στο παιδί μου ηλεκτρική οδοντόβουρτσα;»

Οι έφηβοι συχνά παραμελούν τη στοματική τους υγιεινή με αποτέλεσμα την αυξημένη ποσότητα οδοντικής πλάκας στα δόντια η οποία ενδέχεται να οδηγήσει σε τερηδόνα ή ουλίτιδα. Η κατάσταση επιδεινώνεται στους ορθοδοντικούς ασθενείς για προφανείς λόγους.

Τι είδους οδοντόβουρτσα πρέπει να χρησιμοποιούν οι ασθενείς μας;

Οι ηλεκτρικές οδοντόβουρτσες με περιστροφική και παλμική κίνηση αφαιρούν περισσότερη οδοντική πλάκα σε σχέση με τις συμβατικές χειροκίνητες οδοντόβουρτσες, ενώ και ο μέσος χρόνος βουρτσίσματος είναι μεγαλύτερος

Comparative assessment of plaque removal and motivation between a manual toothbrush and an interactive power toothbrush in adolescents with fixed orthodontic appliances: A single-center, examiner-blind randomized controlled trial. AmJ Orthod Dentofacial Orthop 2019;155:462-72

Ηλεκτρική οδοντόβουρτσα που επικοινωνεί μέσω Bluetooth με app

Οι έφηβοι είναι φανατικοί χρήστες της τεχνολογίας και χρησιμοποιούν κατά κόρο τα smartphones. Υπάρχουν ηλεκτρικές οδοντόβουρτσες που επικοινωνούν αμφίδρομα μέσω Bluetooth με μία εφαρμογή στο κινητό τηλέφωνο, ώστε να ελέγχεται η διάρκεια του βουρτσίσματος και η δύναμη που εφαρμόζεται στα δόντια, ιδιαίτερα σε περιοχές που δεν καθαρίζονται επαρκώς. Αυτή η εφαρμογή αποτελεί ένα κίνητρο για καλύτερη στοματική υγιεινή.

Κάθε πότε αλλάζουμε οδοντόβουρτσα;

Η οδοντόβουρτσα πρέπει να αντικαθίσταται κατά μέσο όρο κάθε 3 μήνες. Κάποιοι πρέπει να την ανανεώνουν πιο τακτικά, ενώ άλλοι όχι τόσο συχνά. Πρέπει να αλλάζουμε οδοντόβουρτσα όταν οι θύσανοι των τριχών έχουν φθαρεί (εικόνα κάτω). Η οδοντόβουρτσα των ορθοδοντικών ασθενών πρέπει να αντικαθίσταται πιο συχνά.

ΔΙΑΦΑΝΕΙΣ ΝΑΡΘΗΚΕΣ

TΙ ΠΡΕΠΕΙ ΚΑΙ ΤΙ ΔΕΝ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΚΑΝΕΤΕ ΟΤΑΝ ΦΟΡΑΤΕ ΤΟΥΣ ΔΙΑΦΑΝΕΙΣ ΝΑΡΘΗΚΕΣ

  1. Να φοράτε τους διαφανείς νάρθηκες 22 ώρες την ημέρα. Τα δόντια μετακινούνται μόνο όταν οι δυνάμεις είναι συνεχείς.
  2. Να τους καθαρίζετε καθημερινά. Οδοντική πλάκα και βακτήρια εναποτίθενται στους νάρθηκες κατά τη διάρκεια της ημέρας. Ακολουθείτε πιστά τις οδηγίες καθαρισμού που σας έδωσε ο ορθοδοντικός σας.
  3. Να βουρτσίζετε τα δόντια σας μετά τα γεύματα και πριν τους τοποθετήσετε ξανά στο στόμα σας. Οι νάρθηκες έρχονται σε στενή επαφή με τα δόντια, επομένως μπορεί να παγιδεύσουν τροφές και μικρόβια. Αυτό μελλοντικά μπορεί να οδηγήσει στην εμφάνιση τερηδόνας.
  4. Να τους διατηρείτε στη θήκη τους. Οι νάρθηκες είναι διαφανείς και είναι εύκολο να χαθούν. Μην τους αφήνετε οπουδήποτε. Να έχετε υπ’ όψιν σας ότι τα κατοικίδια «αγαπούν» τους νάρθηκες και τους καταστρέφουν με τα δόντια τους.
  1. Δεν πρέπει να τους φοράτε όταν τρώτε ή όταν πίνετε κάτι. Οι νάρθηκες δεν είναι κατασκευασμένοι για να αντέχουν στις πιέσεις της μάσησης. Επιπλέον, όπως έχει προαναφερθεί, τροφές μπορεί να παγιδευτούν και να προκαλέσουν στα δόντια σας τερηδόνα.
  2. Δεν πρέπει να τους αφήνετε σε ζεστό περιβάλλον. Μην καταναλώνετε ζεστά ποτά όταν φοράτε τους νάρθηκες και μην τους εμβυθίζετε σε ζεστό νερό. Θα παραμορφωθούν.
  3. Δεν πρέπει να χρησιμοποιείτε άλλα καθαριστικά εκτός από τα ενδεδειγμένα. Οι οδοντόκρεμες και τα ισχυρά καθαριστικά μπορεί να διαβρώσουν, να αποχρωματίσουν ή να μειώσουν τη στιλπνότητα τους.
  4. Δεν πρέπει να πίνετε καφέδες ή άλλα ποτά ούτε να καπνίζετε. Αν θέλετε οι νάρθηκες να είναι διαφανείς…
  5. Δεν πρέπει να χρησιμοποιείτε τον επόμενο νάρθηκα εάν έχετε χάσει τον προηγούμενο. Οι νάρθηκες είναι προγραμματισμένοι να μετακινούν με ασφάλεια τα δόντια. Επικοινωνήστε με τον ορθοδοντικό σας εάν χάσατε κάποιο νάρθηκα για να σας δώσει τις απαραίτητες οδηγίες.
  6. Δεν πρέπει να τους αφήνετε εκτεθειμένους στον αέρα. Τα μικρόβια από τον αέρα και τη στοματική κοιλότητα που έχουν επικαθήσει στους νάρθηκες θα μετακινηθούν και θα πολλαπλασιαστούν. Να τους πλένετε συχνά για να μην προκαλείται κακοσμία.

ΔΙΑΤΡΟΦΗ

Ποιες τροφές πρέπει να αποφεύγετε όταν έχετε σταθερές ορθοδοντικές συσκευές

  • ΣΚΛΗΡΕΣ ΤΡΟΦΕΣ: Όπως, σκληρούς καρπούς (φουντούκια κλπ), σκληρές καραμέλες. Οτιδήποτε είναι σκληρό μπορεί να ξεκολλήσει τα αγκύλια τα οποία είναι πολύ εύθραυστα. Τα ξεκόλλητα αγκύλια συνήθως αυξάνουν τη διάρκεια της θεραπείας και επομένως τον κίνδυνο για τερηδόνα ή για δημιουργία λευκών κηλίδων στα δόντια.
  • ΚΟΛΛΩΔΕΙΣ ΤΡΟΦΕΣ: Όπως γλειφιτζούρια και τσίχλες.
  • ΤΡΟΦΕΣ ΠΟΥ ΠΕΡΙΕΧΟΥΝ ΠΟΛΛΑ ΖΑΧΑΡΑ. Η στοματική υγιεινή είναι πιο δύσκολη με τις ορθοδοντικές συσκευές. Για το λόγο αυτό οι ουσίες που είναι πλούσιες σε ζάχαρα (γλυκά, κλπ) και αποτελούν τροφή για τα μικρόβια του στόματος, θα πρέπει να καταναλώνονται με μέτρο. Εάν δοκιμάσετε τέτοια τροφή βουρτσίστε αμέσως τα δόντια σας.

Τι πρέπει να προσέχετε όταν μασάτε

Μην κόβετε τροφές με τα πρόσθια δόντια (πχ σάντουιτς, μήλο). Θα ξεκολλήσετε τα αγκύλια. Αποφεύγετε να τρώτε τραγανές τροφές (ποπ κόρν, τσιπς) ή τροφές που θέλουν γερό μάσημα (κουλούρια, γλυκόριζα).

Τι πρέπει να προσέχετε μετά τα ραντεβού

Μην τρώτε για 3 ώρες μετά την τοποθέτηση των ορθοδοντικών μηχανισμών (σιδεράκια). Το βράδυ παρακαλώ να καταναλώσετε μαλακές τροφές (σούπα, γιαούρτι, γάλα κτλ).

Υπάρχουν πάντα αυτοί οι περιορισμοί;

Όταν χρησιμοποιείτε αφαιρούμενους μηχανισμούς όπως οι διαφανείς νάρθηκες, δεν υπάρχουν περιορισμοί στις τροφές που μπορούν να καταναλωθούν.

ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ

Οδηγίες για την αντιμετώπιση ατυχημάτων κατά τη θεραπεία

Τις πρώτες 2-4 ημέρες μετά την τοποθέτηση των συσκευών πιθανόν να νοιώσετε έναν ελαφρύ πόνο και ίσως έναν ερεθισμό στα χείλη, στα μάγουλα ή στη γλώσσα. Θεωρείται απόλυτα φυσιολογικό. Οι μηχανισμοί έρχονται σε επαφή με τον στοματικό βλεννογόνο ο οποίος είναι ευαίσθητος. Μετά από λίγες μέρες ο βλεννογόνος προσαρμόζεται. Για την αντιμετώπιση του ερεθισμού χρησιμοποιείστε κερί το οποίο το πιέζετε πάνω στα «σιδεράκια» στο σημείο που σας ενοχλεί.

Αν πονάτε, πάρτε ένα συνηθισμένο παυσίπονο. Όσες μέρες πονάτε καλό είναι να αποφύγετε τις τροφές που θέλουν μάσημα. Προτιμείστε πιο μαλακές τροφές (σούπες, μακαρόνια) και κάντε στοματικές πλύσεις με ζεστό αλατούχο νερό. Σε περίπτωση έντονου πόνου επικοινωνήστε με τον ορθοδοντικό. Κάθε φορά που γίνεται αλλαγή συρμάτων, θα αισθάνεστε ένα ελαφρύ πόνο τις πρώτες μέρες και ίσως κάποια μικρή κινητικότητα η οποία θεωρείται φυσιολογική.

Εάν ξεκολλήσει κάποιο σιδεράκι θα πρέπει να τηλεφωνήσετε στον ορθοδοντικό για οδηγίες. Τα ξεκολλημένα σιδεράκια συνήθως δεν ενοχλούν. Εάν έχει αναποδογυρίσει, προσπαθήστε να το βάλετε στην κανονική του θέση. Μπορείτε να χρησιμοποιήσετε το ορθοδοντικό κερί και να το βάλετε στο σημείο που έχετε την ενόχληση αλλά και στα διπλανά σιδεράκια για καλύτερη συγκράτηση. Για να γίνει αυτό θα πρέπει να πιέσετε το κερί πάνω στα σιδεράκια και όχι απλώς να το τοποθετήσετε. Εάν δεν έχετε μαζί σας κερί εναλλακτικά μπορείτε να χρησιμοποιήσετε για περιορισμένο χρονικό διάστημα μαστίχα χωρίς ζάχαρη ή βαμβάκι.

Αν αποκολληθεί ένας δακτύλιος πρέπει να τον βγάλετε και να τηλεφωνήσετε στον ορθοδοντικό για οδηγίες. Τοποθετείστε τον σε ένα μικρό σακουλάκι και φέρτε τον στο ιατρείο. Μη χρησιμοποιείτε εξωστοματικό σε αποκολλημένους δακτυλίους.

Εάν σας ενοχλεί το σύρμα και προκαλεί πληγές, ενημερώστε τηλεφωνικά τον ορθοδοντικό. Προσπαθήστε να αντιμετωπίσετε το πρόβλημα τοποθετώντας κερί. Η άκρη του σύρματος μπορεί να καμφθεί με τη γομολάστιχα ενός μολυβιού αφού εφαρμόσετε πίεση ή να κοπεί με τη βοήθεια ενός νυχοκόπτη που έχει απολυμανθεί με οινόπνευμα. Στην τελευταία περίπτωση παρακαλούμε να κρατάτε με το χέρι την άκρη του σύρματος για να μη την καταπιεί ο ασθενής.

ΣΤΟΜΑΤΙΚΗ ΥΓΙΕΙΝΗ

Οδηγίες στοματικής υγιεινής

  1. Κρατείστε την οδοντόβουρτσα λοξά (σε γωνία 45°) ως προς τον άξονα των δοντιών εκεί που η γραμμή των ούλων συναντά τα δόντια.
  2. Κάντε 10 μικρές επιτόπιες κινήσεις μπρος πίσω (δεξιά αριστερά για τα πρόσθια δόντια) για μερικά δευτερόλεπτα.
  3. Μετά βουρτσίστε την υπόλοιπη επιφάνεια κατά μήκος του σύρματος, έτσι ώστε να απομακρύνετε τα τυχόν υπολείμματα τροφών και οδοντικής πλάκας που έχουν μείνει στα «σιδεράκια» και στο υπόλοιπο δόντι.
  4. Για καλύτερο καθαρισμό της περιοχής μεταξύ δοντιού και σύρματος χρησιμοποιείτε τα μεσοδόντια βουρτσάκια.

Οι ακίνητοι ορθοδοντικοί μηχανισμοί στο στόμα κατακρατούν πιο εύκολα πλάκα και τροφές. Για το λόγο αυτό η στοματική υγιεινή πρέπει να γίνεται πιο σχολαστικά.

Βουρτσίστε τις άλλες επιφάνειες των δοντιών

Βουρτσίζετε τα δόντια σας πάντοτε μετά το φαγητό. Αυτό σημαίνει ότι πρέπει να βουρτσίζονται τουλάχιστον 3 φορές την ημέρα με δέκα τουλάχιστον περάσματα της οδοντόβουρτσας από κάθε επιφάνεια κάθε φορά.

Η οδοντόβουρτσα είναι μέτριας σκληρότητας και αλλάζει όταν οι θύσανοι των τριχών φθαρούν (ανοίγουν και μαλακώνουν).

Χρησιμοποιείτε πάντοτε στοματικό διάλυμα που περιέχει φθόριο.

Χρησιμοποιείτε οδοντικό νήμα.

Περιορίστε τις τροφές που περιέχουν ζάχαρη (γλυκά, γλειφιτζούρια κ.λπ.).

Δεν ξεχνάμε ποτέ να βουρτσίζουμε την περιοχή του δοντιού κοντά στα ούλα και να επισκεπτόμαστε τον οδοντίατρο κάθε έξι μήνες για καθαρισμό των δοντιών. Αν δεν ακολουθείτε τους κανόνες στοματικής υγιεινής μπορεί να παρατηρηθεί τερηδόνα, ουλίτιδα (διόγκωση= φούσκωμα των ούλων), απασβεστίωση των δοντιών (λευκές κηλίδες στα δόντια).

Στο youtube μπορείτε να επισκεφθείτε ιστοσελίδες που μπορούν να σας βοηθήσουν στην οπτική αναπαράσταση της τεχνικής βουρτσίσματος χρησιμοποιώντας τις φράσεις brushing techniques with bracesflossing with superflossbrushing with proxabrush.